Verlopen romantiek in het Waitsuniversum

Het was al veel te lang geleden dat ik een stukje schreef voor Ondergewaardeerde Liedjes. Dit was gisteren mijn bijdrage aan de Tom Waits-battle:

De aantrekkingskracht van de muziek van Tom Waits zit ‘m voor mij in de vanzelfsprekende veelzijdigheid. Van blues en jazz naar pop en rock, maar ook van melancholie en theater naar intrigerende verhalen en zijn wat bizarre humor. Dat is ook te zien aan mijn favoriete Waitsalbums: geen Swordfishtrombones, maar wel Mule Variations, The Black Rider en Nighthawks At The Diner.

Swordfishtrombones en Mule Variations waren de albums die ik al jaren in huis had toen ik Waits écht ontdekte. Dat was dankzij “Tom Traubert’s Blues {Four Sheets To The Wind In Copenhagen)” van het album Small Change. De meesten kennen het als “Waltzing Matilda”. Dat is logisch, want het is het refrein dat meteen blijft hangen, maar Waits heeft slechts delen geleend van de Australische traditional die écht “Waltzing Matilda” heet. Waits omschreef de herkomst als “I met this girl named Matilda. And uh, I had a little too much to drink that night. This is about throwing up in a foreign country.” Die Matilda bestond echt en was de Deense violiste Mathilde Bondo. Producer Bones had een iets minder romantisch verhaal over de herkomst, maar dit lijkt me nou typisch een verhaal om niet kapot te checken…

De tekst verhaalt van een dronken nacht aan de zelfkant. Qua onderwerp niets nieuws voor Waits, maar o wat is het hier mooi verwoord. Het wordt bepaald niet geromantiseerd. Luister maar eens naar het slot, waarin de leegheid wordt bezongen:

“And it’s a battered old suitcase to a hotel someplace
And a wound that will never heal
No prima donna, the perfume is on
An old shirt that is stained with blood and whiskey
And goodnight to the street sweepers
The night watchman flame keepers
And goodnight to Matilda too.”

Muzikaal is er ook een interessante keuze gemaakt. De basis is piano en basgitaar, verder niets. Daar hadden ze het makkelijk bij kunnen laten, maar Howe en Waits hebben er voor gekozen vijftien strijkers in te huren, die een romantisch element toevoegen dat bijna haaks staat op de rest van de song. In onderstaande liveversie zijn de strijkers vervangen door een saxofoon. Die toevoegingen maakten van “Tom Traubert’s Blues” een song die buitengewoon geschikt is voor airplay, zonder ook maar een moment het Waitsuniversum te verlaten.

Lees vooral ook de andere bijdragen aan de Tom Waits-battle op Ondergewaardeerde Liedjes.